Noma’lum singlimga maktub

NOMA’LUM SINGLIMGA MAKTUB

Darvozada bir qiz kirish uchun izn so‘rayotganini aytishibdi. Domla ruxsat bergach, ming bir

istehola bilan qimtinibgina ostonada mehmon qiz paydo bo‘libdi.

– Hazrat, men sizdan bir savolning javobni bilgani keldim, – debdi ojiza. – Ko‘p

kitoblarni ko‘rdim, ammo javob topolmadim.

– Qanday savol ekan?

– Qur’onni ota-onamdan yashirib yodlasam bo‘ladimi?

– Nima, ota-onangiz Qur’on yodlashingizga qarshilik qilyaptimi? – debdi domla

hayratlanib.

– Yo‘q.

– Unda nega buni yashirmoqchisiz?

– Qiyomatda ota-onamga Karomat tojini sovg‘a qilmoqchiman. “Sovg‘a”ni o‘sha paytda

ko‘rsatsam degandim, – debdi qiz.

Domlaning ko‘zlarida yosh aylanadi.

– Ayni o‘yin-kulgiga moyil yoshda, shunday ulug‘ ishga ehtiyoj tuyganiga qarang, – deydi

mutaassir bo‘lib.

Ich-ichimdan tulqinlanib ketaman. Negadir bu hol mening zamonam uchun noyob hodisadek

tuyuladi. Yon-atrofdan seni – “noyob hodisa”ni, pokiza niyatli xilqatni axtaraman.

Nozikkina vujuding va bahor yaproqlariday titrab turgan qalbingga shunday ulkan

maqsadni joylaganing naqadar saodatdir, singiljon! Sen oldingda yastanib yotgan beshafqat

hayot sarhadlaridan izlaganingni qanchalik topasan, buni bilmadim, ammo sening shu

qarorga kelishingning o‘zi buyuk inqilobdir! Sening mana shu maqsadingning o‘zi buyuk

ajrdir!

“Karomat toji”ni axtarib yurgan singlim, onajonim, sen qanchalar yaxshisan! Yaxshiliging

shundaki, sendan va senga o‘xshaganlardangina pokiza avlod o‘sib chiqajak. Pokiza avloddan

buyuk millat paydo bo‘ladi. Imom Buxoriy hazratning onalari aytadi-ku: “O‘g‘lim Ismoilni

biror marta tahoratsiz emizganimni eslay olmayman”.

O‘tgan kunlarning birida ishxonamizga bir qizaloq kirib keldi. Butun vujudini yopib

turgan mato nari borsa bir metr bo‘lsa kerak. Egniga ilib olgan kuylagi tizzadan naq bir

qarich tepada to‘xtab qolgan. Ishonchim komilki, uni to shu xonagacha o‘nlab, yuzlab ko‘zlar

kuzatib kelgan va yana shuncha ko‘zlar kuzatib qo‘yajak! Men bu mahliyo ko‘zlar ta’qibida tilka-

pora bo‘lib ketgan kuylak sohibasiga ming bir istehola bilan tanbeh bergan kishi bo‘laman.

U esa meni zamon ko‘zgusiga rubaro‘ qiladi. U shu ko‘zguga qarab o‘ziga oro beradi va shu ko‘zgu

qoshida baxtli bo‘lmoq istaydi. Men unga baxtni yalang‘och bo‘lib izlash shart emas, degim

keladi. Lekin bu gapni aytolmayman. Chunki uning tiynatida ham hali kuylagi yo‘qligini

bilib qolaman.

Oxirat sovg‘asini izlab yurgan singlim, sening yutug‘ing shundaki, sen baxtni axtarmaysan, u

seni izlab topadi. Balki baxt sening o‘zingdadir! Qalbingdagi buyuk maqsad, ichingdagi

iffat va hayo, tilingdagi hamdu sano – baxtning boshqa ismini bilmayman, axir!

Bilasanmi, bir paytlar Toshkentning qoq kindigi hisoblanmish Samarqand darvozasi

mavzeida bir qori-domla o‘tganlar. Bu kishining nomi qori-domla bo‘lsalar-da, o‘zlari hech

qachon masjid yo madrasada xizmat qilgan emas. Bir umr avtoparkda, oddiy ishchi bo‘lib o‘tgan.

U kishining Qur’oni karimni to‘liq hifz qilgan qori ekanini sanoqli kishilargina

bilishgan. O‘zini oshkor qilishdan qo‘rqqanlar. Bor-yo‘g‘i ilmini xaspushlash uchun

avtoparkda ishchi bo‘lib yuravergan. Qori-domla kechalari el uyquga ketganida kunduz kungi

qazo namozlarini o‘qib, yig‘lar ekanlar: “Parvardigaro, Sen menga ilm berding, lekin men

buni yaxshilikka, oddiy farzandlarim ta’lim-tarbiyasi uchun ham tadbiq etolmadim”.

Oradan yillar o‘tibdi. Oilada uch nafar o‘g‘il birin-ketin voyaga yetibdi. Bir kuni qori-

domlani yarim kechasi ayoli turtib uyg‘otibdi:

– Otasi, uyga kiring, sizga uchta sovg‘am bor, – debdi.

Bemahalda berilajak “sovg‘a”ni eshitgan qori-domla ming bir xavotir bilan uyiga kiribdi.

Qarasa, mehmonxonada uchta joynamoz ustida uch o‘g‘il o‘tirgan emish. Umrida “Bismillo”ni

o‘rgatmagan ota o‘g‘illarini joynamozda o‘tirganini ko‘rib, ayoliga qarab hayratlanibdi.

– Otasi, o‘g‘illaringizni Qur’ondan imtihon qilib ko‘ring-chi, savodi qay darajada ekan, –

debdi ayoli.

– Axir bular Qur’onni qayerdan bilishadi!

– Siz avval so‘rab ko‘ring-chi!

Qori-domla birin-ketin o‘g‘illariga yuzlanibdi. O‘g‘illar Qur’onning istagan joyidan

qiroat bilan, fasohat va balog‘at bilan yoddan o‘qiy boshlabdilar. Ko‘zlaridan tirqirab

oqayotgan sevinch yoshlarini yashirolmagan ota ayoliga yuzlanibdi:

– Bu qanday mo‘’jiza?

– Bu hech qanday mo‘’jiza emas, otasi. Bugun huftonda kenjatoyingiz ham akalari singari

Qur’oni karimni to‘liq hifz qilib bo‘ldi. Qo‘limdan kelgani shu: mana sizga uchta zabardast

qori!

Qori-domla ayolining qo‘llarini ko‘zlariga surtib hungrab yig‘lab yuboribdi.

Mening saodatli singlim, sen o‘sha onaning nevarasi emasmisan? Tanidim, sen o‘sha ayolning

qavmidansan! Men buni sening niyatingdan, jur’atingdan tanidim. Endi senga bir savol:

atrofingga qara-chi, opa-singling ko‘pmi? Chunki SЕNING ko‘pliging, yaxshilikning,

ilmning, hikmatning ko‘pligidir.

Imom Shofe’iy hazrat haqida eshitgansan, to‘g‘rimi? Bir kuni o‘sha zot, ustozining ziyoratiga

bormoqchi bo‘libdi. Imom Shofe’iyning kelayotganini eshitgan ustoz, qiziga aytibdilarki:

“Uyimizga bir nozik didli mehmon kelayotgan ekan. Hammayoqni pokiza qil, ozgina taom

tayyorla, chunki u kishi juda kam ovqat yeydi. Kechqurun 2-3 ta obdastada tahorat suvi tayyorlab

qo‘y, chunki mehmon kechasi bilan namoz o‘qiydi”, debdi.

Imom Shofe’iydek zotga ustozlik qilgan odamning tarbiyasini olgan qizning aqlu

farosati ham shunga yarasha bo‘ladi-da. Qiz otasi aytgan ishlarning hammasini

risoladagidek ado etibdi. Biroq qizni bir narsa hayratlantiribdi: kechqurun shunchaki

mulozamat yuzasidan mehmonning oldiga qo‘yilgan bir lagan taomdan bir qoshiq ham

qolmabdi. Ertalab qarasa, mehmonxona eshigi tagiga tayyorlab qo‘yilgan 2-3 ta obdastadagi

suv kamaymasdan turgan emish. Otasi maqtagan mehmon hatto bomdod namoziga ham turmabdi.

Qiz bu hayratlarini otasiga aytibdi. Bundan ustoz ham taajjublanib, mehmonxonaga

boribdilar. Qarasa, Imom Shofe’iy hazrat hamon joynamozda o‘tirgan ekan.

– Hazrat, – debdi Imom Shofe’iyning yuzlaridan nur jilvalanib, – kechagi ovqatni kim

pishirgan bo‘lsa ham Allohning shunday bir muqarrab quli ekanki, bu taom olov bilan emas,

tasbeh va tahlil bilan pishgan ekan. Umrimda bunday xushta’m va tasbeh sadolari kelib

turgan ovqatni yemagan edim. Bu taom meni tuni bilan uxlashga qo‘ymadi. Xufton namozining

tahorati bilan bomdod namozini ham ado etdim.

“Karomat toji”ni izlab yo‘lga chiqqan singlim, balki sen o‘sha ustozning qizidirsan? Ha,

tanidim, sen o‘sha qizsan. Chunki sening ezgu niyatingdan ham tasbeh sadolari eshitilib

turibdi. Sen to Uning huzuriga borguncha o‘sha sadolarning sohibasi bo‘l! Shunda “Karomat

toji”ni topasan! Safaring bexatar bo‘lsin…

 

Editorial Team

Editorial Team

Share this article

Share on facebook
Share on twitter
Share on odnoklassniki